Page 81 - Italian-1855-New-Testamant-Gengelii-Gnomon-Novi-Testamenti-study
P. 81
MATTH. V, 20—22, 41
et pharisaei putabant, suam justitiam redundare. eam debemus vincere. Cum
7:spt<y(y£uc»yi conf. TTcpiscòv, v. 47. Ultra Pharisaeos et ultra publicanos veniendum,
v. 48.— u^cov vi àaoaoGuvn, vestra justitia) 'Yacov, praepositum, majore em-
phasi opponitur scribarum et pharisaeorum justitiae. [quae opthna tum temporis
censebatur. V. g.] Alii, v\ c^xaiocuv*/; ùawv. Justitia illa, cujus specimina dantur
v. 19. 22. s. Non perimit hic sermo justitiam fidei: sed sermo Jesu Christi, ante
glorificationem ipsius, medium quasi tenet inter Mosen et apostolos.— rc^slov
tcov) i. e. TtlzXov Tffé oV/catoGruvr,; twv jctX-— ypajx^aTstov, scribarum') Jesus ju-
stitiam suorum nonjubet esse majorem justitia J/osis, quasi lex Mosis fuisset
imperfecta, quae tamen facientibus promittebat vitam; et erat justa, sancta,
bona, spiritualis, Rom. 7, 12. 14. sed majorem justitia (quod tamen vocabulum
eleganter omittitur) scribarum et pharisaeorum, qui ceremonialem et forensem,
morali missa, tutati sunt. Pharisaei urgebant traditiones; scribae, sive karaei,
literam, quae erat scripta et lectitabatur. Scribarum maxime videbatur esse, do-
cere; pharisaeorum, facere. Mosen non nominat, sed impersonaliter ait, dictum
esse.— où [jsh £ìs£XQt,t£, non intrabitis)e. 18, 3. loh. 3, 5. 1 Cor. 15, 50.
v. 21. rr/.ouGocTS, audistis) ex publica lectione, cum assensu. In N. T. re-
mittuntur doctores ad lectionem legis, populus ad auscultationem. Ioh. 12, 34.
Rom. 2, 13. 18.—
otti spp£0Y), dictum esse) Locutio impersonalis: cui eleganter
opponitur, Ego dico. Dixit Moses, vere: dixerunt interpretes Mosis, sensu im-
minuto, v. 31. 43. sensum Mosis et sensum interpretimi non distinxere audito-
res. Expressum ad Mosen, sed mitius antitheton est e. 19, 8. 9. Moses permisit:
dico autem vobis
, quo loco ego non additur. Nulla enim pugna est inter Mosen
et Christum: a Mose et Christo aberant Judaei Mosis legem non excedit sermo
Christi, e. 7, 12. nam concupìscentia, v. 28. etiam in lege prohibetur: Rom.
7, 7. sed quae legi vera detraxerant scribae, Ipse restituit; quae falsa affìnxe-
rant, (vid. v. 43.) detergit. Antitheton: ego autem dico, qua formula Christus
per suam auctoritatem , ut si nullus unquam fuisset Moses, nam servus domino
cedit, simpliciter omnia constituit, nec legislatoris, nec interpretis habitu, sed ut
Filius, voluntatem Patris sui patefaciens,e. 7, 21. coli. e. 3, 17. Lex perfecta
est: quicquid Salvator prohibetli. 1. aut jubet, etiam lex prohibuit aut jussit.
Intima cordis ea judicat, Rom. 7, 14. sed ob durum cor populi saepius externa
exprimit. Ideo Dominus ait: Ego vero dico vobis: non, Aloses autem dixit vobis.
In multis aliter affecti erant Judaei tempore pharisaeorum, quam tempore Mosis.
— toT? àpyaioic, antiquis) patribus, tempore Mosis. Cum veteri ac primitiva
norma convenire videri volebant scribae. antiquitas tenenda, sed genuina. [Sci-
licei non Mosis tempore laxior ista legis interpretatio anti(/uis proposito est,
sed Scribarum Pharisaeorumque tempore. Ipsi antiquitatis nomine, ut fit in
controversiis religionis rei pravis moribus, novationes suas incrustabant. V. g ]
Antitheton, vobis. unde patet, toì> àp/ouo-.;, antiquis, non esse casu sexto: faci-
liorque est constructio: dictum est antiquis, id est, ad antiquos, quam, ab anti-
quis.— où oovsócsi?, non occides) Jesus incipit a praecepto apertissimo.—
ttj jcpfoei, judicio) V" Jtpict?, judicium inferius per singula oppida, XXIII judi-
cum, qui etiam capitis damnare poterant. Dativus, r/} opterei, hoc valet, quod ad
judicium attinet. et sic mox, tco ffuvs&pttò, quod ad synedrium attinet. nam
è'voyoc dicitur absolute.
v. 22. xa;, omnis) Hoc opponitur laxae scribarum sanctioni.—
6 ópyt-
£ó(/.svo;, qui irascitur) vel affectu diutino vel motu subito.—
tco ào^fpto aÙToO,
fratri suo) Haec appellatio indignitatem irae ostendit.—
sfati?) Piane humanum
haecce glossa sensum redolet. [quam recte omisit Lutherus. Not. crii] Qui
sine causa irascitur, nimis iracundus est: ne pharisaei quidern sine causa irasci
fas esse docuerunt. Etiamsi causa sit irascendi, nulla esse ira debet. Deus etiam

