Page 84 - Italian-1855-New-Testamant-Gengelii-Gnomon-Novi-Testamenti-study

44 MATTH. V, 34—38.
per ea confirmant, quorum nil in ipsorum potestate est v. 36. Juramenta hu-
mana, de quibus Moses praecipit, quaeve sancii jurarunt, saepius ad confìrman-
dum, rarius ad promittendum spectant. Et sane plures pejerant de futuris, quam
de praeteritis: unde prudenter Romani, magistratus decedentes potius, quam
ineuntes juramento obstrinxerunt.—
opxouc, juramenta') res jurato promissas.
v. 34. (xr, òjxócat Skfùq, non jurare omnino) tó omnino utrumque, falso et
vere, jurandi genus, non tamen veruni juramentumuniversaliter prohibet. Verus
juramenti usus in lege, non modo, uti divortium, permittitur, sed piane stabili-
tur, neque hic a Christo tollitur, v. 17. Valde autem frequens apud Judaeos
erat juramentorum abusus, ut ex formulis hic citatis patet, legitimo eorum usu
obruto: neque perjurum eum putabant, qui creaturas in jurejurando quamlibet
falso allegasset. v. Sam. Petiti var. lect. cap. 16. In Elle schemoth rabba sect.
44. hoc exstat Judaeorum placilum: Ut coelum et terra transibunt, sic jura-
mentum per ea conceptum transit. Piane autem prohibetur res, dum abusus
valde grassatus tollitur, verusque usus restituitur. Multi veterum christianorum
simpliciter hanc literam acceperunt, eoque facilius juramenta ethnica declina-
runt: vide tamen Ap. 10, 6. Ier. 23, 8. Es. 45, 23. (qui locus tempora N. T.
spectatO contra hodie periculum est, ne paucissima in tot juramentis vera
sint; et in veris, paucissima necessaria; et in necessariis, paucissima libera,
fructuosa, sancta et laeta. Multa ad pompam, ad calumniam, ad compescendas
suspiciones justas comparata sunt.—
év, per) Id, per quod juratur, oppignora-
to: ergo debet esse in potestate jurantis. Sacrilegus est, qui male jurat, v. 34.
ss. Ita nec per Deum hoc sensu jurare licet, quod in casum meae perfidiae ve-
lini Deo me abdicare, hoc enim non est in potestate jurantis. Sed eo modo ju-
randum, qui in ipsa lege divina stabilitur, ut sit invocatio nominis divini. Etiam
solennis formula, [fa me Deus adjuvet, non in ilio, sed in hoc sensu accipienda
est, ut emphasis cadat Super vocem Deus. Certe haec interpretatio consulit ju-
ranti, et rem paulo faciliorem facit.— tco oùpavco, coelum) Quanto gravius pec-
cant, qui per Deum ipsum jurant!—
9póvo$, thronus) Quanta Dei majestas! Non
includitur coelo Deus; sed majestas ejus maxime in coelo patet.
v. 35. sì;) DifF. ab èv. Solebant urbi Hierosolymorum optime precari, sen-
sus ergo formulae hic erat: Ita salva sit urbs: ita expetat in urbem.—
7toXi?)
urbs: sedes regia.— tou [Aeyàlou (3acOico;, magni illius Regis) Ps. 48, 3.
i. e. Messiae, cui coelum et terra (v. 34. s.) paret. Sic ipsum de se loqui non
dedecet. e. 9, 38. 22, 43.
v. 36. xs<po&7[, caputa Gravius etiam peccant, qui per animam aut vitam
suam jurant.—
lzuy.iiv vi [/iXocivav TiroiYfcai, album aut nigrumfacere) Fucus ar-
tis humanae non est albedo aut nigredo vera. Non modo non pilus, sed ne co-
lor quidem pili est in potestate hominis.
v. 37. ó lóyoc, u^tòv, sermo tester-) quotidianus, ordinarius.—vai vai , ou
ou, est, est: non, non) Est rei sit est dicti: non rei sit non dicti. Cf. 2 Cor. 1,
17. s. Jac. 5, 12. not.— 7uspt<7sòv, abundans) Nimietas, vitiosa.—
ex tou Ttovr,-
pou, ex malo) Neutrum. v. 39.
v. 38. òcpOaXjxòv, oculum) scil. exiges. Ex. 21, 24. LXX, òcpOaty.òv òcvtì òcp-
OaX^ou, óSóvTa àvTi ò^ovto?. Talio, poenarum convenientissima, ut in noxa ma-
jori, homicidio, et in minori, furto, sic in media. Lev. 24, 20. Frequens mutila-
tio in poenis etiam extra talionem; quidni in talione? Conf. Jud. 1, 7. 2
) Plus
proficerent poenae, nisi nimis longe recederet humanum judicium a divinae le-
gis sapientia, aequitate, severitate.
1) Magnificus articulus. Not. erit.
2) Quod Magistrata! praeceptarn erat, id vindictae privatae tribuebant Scribae.